Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri

Yasama ile ilgili olanlar:

· Yasama yılının ilk gününde, TBMM açılış konuşması

yapmak.

· TBMM’ yi toplantıya çağırmak.

· Kanunları 15 gün içinde yayınlamak veya tekrar

görüşülmek üzere TBMM’ye iade etmek.

· Anayasa değiklikleri ile ilgili kanunları, gerekli

gördüğü durumda halk oyuna sunmak (referandum).

· TBMM seçimlerinin yenilenmesine karar vermek.

· Kanunların, Kanun Hükmünde Kararnamelerin ve İç

Tüzüklerin anayasaya aykırılığı iddiası ile Anayasa

Mahkemesi’ne 60 gün içinde iptal davası açmak.

Yürütme ile ilgili olanlar:

 

· Başbakanı atamak veya istifâsını kabûl etmek.

· Başbakanın teklifi üzerine bakanları atamak veya

görevlerine son vermek.

· Gerekli gördüğünde Bakanlar Kurulu’na başkanlık

etmek (başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu

kararıyla sıkıyönetim veya olağanüstü hâl ilân edilip

Kanun Hükmünde Kararnâme çıkarılır).

· Yabancı devletlere temsilci göndermek, yabancı

temsilcileri kabul etmek.

· Genel Kurmay Başkanı’nı atamak.

· TBMM adına Türk Silâhlı Kuvvetlerinin Baş

Komutanlığını temsil etmek.

· Milletler arası antlaşmaları onaylamak ve

yayınlamak.

· Türk Silâhlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar

vermek (TBMM ile birlikte kullanır).

· YÖK üyeleri ve üniversite rektörlerini seçmek.

· Millî Güvenlik Kurulu’nu toplantıya çağırmak ve

başkanlık etmek.

· Devlet Denetleme Kurulu üyeleri ve başkanını

atamak (Kurul, 1982 Anayasası ile kurulmuştur.

Silâhlı Kuvvetler ve yargı organları denetim alanı

dışındadır).

· Sürekli hastalık, sakatlık veya kocama sebebiyle

belirli kişilerin cezalarını hafifletmek veya kaldırmak.

 

Yargı ile ilgili olanlar:

 

· Anayasa Mahkemesi üyelerini seçmek.

· Danıştay üyelerinin 1/4 ünü seçmek.

· Yargıtay Cumhuriyet Baş Savcısı ve Yargıtay

Cumhuriyet Baş Savcı Vekilini seçmek.

· Askerî Yargıtay üyelerini seçmek.

· Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu üyelerini

seçmek (bu Kurul da, Yargıtay üyelerinin tamamı,

Danıştay üyelerinin 3/4 ünü seçer).

· Askerî Yüksek İdare Mahkemesi üyelerini seçmek.

 

NOT:

· Cumhurbaşkanının, Bakanlar Kurulu ile birlikte

yaptığı işlemlerden Başbakan ve ilgili bakanlar

sorumludur. Buna, Karşı İmza Kuralı denilir.

· Cumhurbaşkanının tek başına yapacağı işlemlere

karşı yargı organlarına başvurulamaz.

· Cumhurbaşkanına TBMM başkanı vekâlet eder.

· Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği,

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenmiştir

(bu hakkı ilk kez 1982 Anayasası vermiştir).

Sekreterlik, Cumhurbaşkanlığı adına inceleme ve

araştırma yapar.

Yorum Yaz